خبرگزاری علم و فناوری

زنگ خطر کم آبی در کشور

دکتر سید قدرت اله حسینی اظهار کرد : آمارها گویای این مهم است که کشور ما در وضعیت بحران شدید آب قرار دارد و این خود عاملی است تا تنش‌های اجتماعی ناشی از بحران آب روز به روز بر نقاط مختلف کشور در ابعاد و اشکال مختلف بروز یابد ، چرا که وضعیت بحرانی کشور فقط شامل اعداد و ارقام نیست و جامعه به خوبی متوجه این بحران شده است.

به گزارش خبرگزاری علم و فناوری استان ایلام ، چالش ها و مشکلات کم آبی و بحران آب در سالهای اخیر ورد زبان مسئولان کشور بوده و در ماههای اخیر شیوع ویروس کرونا در کشور و به تبع آن مصرف بی رویه مردم از منابع آب برای جلوگیری از این بیماری ، بحران کم آبی را در کشور بیش از پیش نمایان کرده است .

"سید قدرت اله حسینی"  از نخبگان و پژوهشگران استان ایلام است که تحصیلات مقطع دکتری خود را در حوزه آبیاری و زهکشی به پایان رسانده و مقالات علمی و پژوهشی بسیاری را در حوزه تحصیلی خود به چاپ رسانده است.خبرنگار خبرگزاری علم و فناوری استان ایلام جهت بررسی بحران کمبود آب در کشور و راهکارهای مدیریت آن ، به سراغ این نخبه جوان ایلامی رفته است .

کم توجهی مردم به بحران آب ، مسئله ای بحرانی است

دکتر سید قدرت اله حسینی در خصوص بحران کم آبی در کشور اظهار کرد : از دیرباز کشور ایران، به عنوان اقلیمی گرم و خشک شناخته شده و مردم ما با واژه‌ هایی همچون کمبود آب ، بحران خشکسالی و کمبود بارندگی آشنا هستند ، اما کم توجهی مردم به این مسئله با این دیدگاه که آب فراوان است ، مردم را تنها در خصوص شعارهای بحران آب واکسینه کرده است .

وی ، با بیان اینکه غفلت‌های پی‌درپی مردم سبب شده تا کارشناسان حوزه محیط‌زیست اذعان کنند که فلات ایران در آستانه ی بحران آب نیست ، بلکه در دلِ بحرانی جدی قرار دارد عنوان کرد :  بحران بدین معناست که بیم آن می‌رود که شرایطی در حال پدیدار شدن است که به سبب مرتفع نشدن نیازهای آبی، میزانی از بی‌ثباتی و تنش‌های اجتماعی را در جوامع محلی، استان‌ها و یا کل کشور شاهد باشیم و به عبارتی بحران زمانی رخ می‌دهد که منابع کشور به دلیل شدت گرفتن تغییرات در کمیت و کیفیت و توزیع آب، قادر به پاسخ‌دهی به نیازهای جمعیت روزافزون نبوده و روند توسعۀ درازمدت کشور به تعویق افتاده و یا به کلی مختل شود

.

پراکندگی بارندگی در ایران یک سوم میزان جهانی است

مهندسی آبیاری و زهکشی استان ایلام در پاسخ به سوال معیاریهای سنجش میزان آب در کشور اظهار کرد : یکی از شاخص‌هایی که برای سنجش میزان آب کشورها به کار گرفته می‌شود، وضعیت پراکندگی بارندگی در مناطق مختلف جهان است.درحالیکه متوسط میزان بارندگی سالانه در جهان ۸۱۳ میلی‌متر ، این میزان در خاورمیانه ۲۱۷ میلی‌متر و در ایران ۲۲۸ میلی‌متر است که کمتر از یک سوم بارندگی جهانی است.

وی ادامه داد : از دیگر مشخصه‌های تبیین‌کنندۀ وضعیت آب در مناطق مختلف جهان، معیاری است که کمیسیون توسعه پایدار سازمان ملل ارائه داده است. این کمیسیون، میزان برداشت از منابع آب تجدیدپذیر در هر کشور را به عنوان شاخص اندازه‌گیری بحران آب معرفی کرده که بر این اساس ،اگر میزان برداشت آب یک کشور بیشتر از ۴۰ درصد کل منابع آب تجدیدپذیر آن باشد ، این کشور با «بحران شدید آب» مواجه است و اگر این مقدار حد فاصل ۲۰ تا ۴۰ درصد باشد «بحران در وضعیت متوسط» و اگر این شاخص بین ۱۰ تا ۲۰ درصد باشد «بحران در حد متعادل» و برای مقادیر کمتر از ۱۰ درصد این کشور «بدون بحران آب» یا دارای بحران کم است و این در حالی است که میزان برداشت آب در ایران رقمی در حدود ۷۲ درصد است.

بحران آب در کشور جدی است

دکتر حسینی خاطرنشان کرد : آمارها گویای این مهم است که کشور ما در وضعیت بحران شدید آب قرار دارد و این خود عاملی است تا تنش‌های اجتماعی ناشی از بحران آب روز به روز بر نقاط مختلف کشور در ابعاد و اشکال مختلف بروز یابد ، چرا که وضعیت بحرانی کشور فقط شامل اعداد و ارقام نیست و جامعه به خوبی متوجه این بحران شده است.

مهندس آبیاری و زهکشی استان ایلام ، با بیان اینکه جداکردن مفهوم محیط‌زیست از مفهوم «توسعه» و پیشبرد همه‌جانبه برنامه‌های توسعه نسنجیده در مناطق مختلف، مشکلات ناخواسته و فکرنشده‌ای در زمینه آب ایجاد کرده‌ است تصریح کرد : مشکلات ناشی از بحران آب به نحوی است که هزینه‌های صورت گرفته در بلندمدت بسیار بیشتر از منافع کوتاه‌ مدت برنامه‌هایی است که باعث بروز این مشکلات شده‌اند و این در حالی است که ایران در حال حاضر بحرانی جدی در زمینه آب را از سر می‌گذراند و در این زمان نباید اجازه دهیم که برتری سیستم مدیریت آب در ایران نسبت به سایر کشورهای منطقه، کوچک‌ترین شکی در ما نسبت به وسعت و جدیت این بحران ایجاد کند.

نخبه بسیجی استان ایلام در ادامه اظهارات خود اذعان کرد : دولت ، با این باور که کمبود آب یک پدیده مقطعی است ، بحران کنونی را به تغییرات اقلیمی، خشکسالی‌های متعدد و تحریم‌های بین‌المللی نسبت داده ،در حالی که مشکلات جدی آب در ایران ناشی از اجرای برنامه‌های نامتناسب در طول چندین دهه و سوء مدیریت است و کشور ما همواره بدلیل مشکلات سوء مدیریتی در رنج بوده و این رویکردی  است که به جای پرداختن به ریشه اصلی مشکلات ، به حل‌وفصل پیامدهایی می‌پردازد که فقط معلول هستند ، نه علت.

پیامدهای بحران آب در ایران

وی ، در پاسخ به پیامدهای کلی بحران آب در کشور تصریح کرد : بحران آب دارای پیامدهای کمی و کیفی است، بروز تنش‌های ناشی از تشدید رقابت بین متقاضیان آب ، بروز مشکلات در تأمین امنیت غذایی ، گسترش فقر و بیکاری ، گسترش پیش‌داوری‌ها و تضادهای قومی، بروز انواع بیماری‌ها بویژه بیماری‌های صعب‌العلاج (شیوع انواع سرطان‌ها) در اثر آلودگی آب، تهدید سلامت شهروندان و به تبع آن افزایش هزینه‌های بهداشت و درمان، بی‌اعتمادی به جامعه پزشکی و نارضایتی از دولت از جمله این مشکلات است که در کنار خدشه‌دار شدن سرمایه اجتماعی، می‌تواند بروز تنش‌های اجتماعی را به همراه داشته باشد.

مهندس جوان ایلامی با بیان اینکه  بحران آب ،  بحرانی نیست که مانند سایر مسائل به راحتی حل شود عنوان کرد :ابعاد این بحران زندگی روزمره مردم ما را در برخواهد گرفت و اگر بخش کشاورزی با بحران بی آبی مواجه شود ، کمبود منابع غذایی از یک سو و بیکاری عده زیادی از افراد از سویی دیگر ،بلایی خانمان‌سوز را به همراه خواهد داشت.

وی ادامه داد: شاید در شرایط کنونی  مردمی که نسبت به مشکلات اقتصادی و معیشیتی صبور هستند نتوانند نسبت به کمبود آب این چنین باشند، اما این بار نه تنها مسئله اقتصادی، سیاسی و اجتماعی مطرح است بلکه بیم آن می‌رود که حیات مردم ایران مورد تهدید باشد و زمان آن رسیده که دولتمردان کشور به طور جدی مسامحه را کنار بگذرانند و دلسوزان این مرز و بوم نه تنها نباید تنها به مسئولان متوسل شوند بلکه باید بر شدت کنش‌گری خود در زمینه محیط‌ زیست بیفزایند تا آن‌ها را مجبور به اصلاح اوضاع کنند

راهکارهای مدیریت صحیح آب در کشور

حسینی در خصوص راهکارهای کاربردی مدیریت صحیح آب  در کشور عنوان کرد :با اجرای برنامه هایی چون  استمرار برنامه های آموزشی مدیریت مصرف آب با بهره گیری از فضای مجازی ، رسانه ، صداو سیما و تلویزیون ، استفاده از روشهای نوین آبیاری تحت فشار در بخش کشاورزی ، عمل به توصیه کارشناسان مبنی بر مدیریت صحیح و بهینه منابع آب ، مدیریت مصرف آب در گرو اصلاح شبکه فرسوده انتقال آب ، تهیه منابع ذخیره ای در حوز های کمبود آب وتغذیه مصنوعی دشتها،حفر چاه جذبی ،مهار سیلابها و تغذیه آبخوانها می توان مدیریتی صحیح ارائه داد .

معضلات بحران آب در آینده

حسینی در پاسخ به سوال بی توجهی به بحران آب در آینده چه معضلاتی را در پی خواهد داشت عنوان کرد :توجه نکردن به بحران آب در آینده معضلات اجتماعی وسیعی از جمله نزاع بر سر آب و حاشیه نشینی در اطراف شهرهای بزرگ را به همراه خواهد آورد و برای خروج از این بحران می توان با محدود شدن حلقه های چاه های غیرمجاز  ، محدودسازی تولید برخی از محصولات باغی یا محصولات جالیزی ، محدود کردن پرورش ماهی یا کشت برنج بخصوص در مناطق کم آب و  در ازای آن تولید محصولاتی از جمله انگور، بادام، انجیر و توت که با آب کم سازگار است  و تغییر الگوی کشت ، بحران کم آبی را مدیریت کرد .

نقش بارشهای سیل آسا در مدیریت آب

مهندس جوان حوزه آب و زهکشی استان در ادامه اظهارات خود به نقش سیلاب ها و بارشهای سیل آسا اشاره کرد و اظهار داشت : بارشهای سیل آسا  با ذوب برف های موجود مانع جذب آب به زمین می شود و این امر نه تنها به احیای آبخوانها کمک نمی کند، بلکه آنها را درشرایط سخت تری قرار می دهد ولی اگر با مدیریت و برنامه ریزی صحیح از قبل انجام شده و احداث سازه های کنترل سیلاب در حوزه های آبخیز جهت بهره برداری بهینه از منابع سیلاب ، می توانیم بحران کم آبی در کشور را جبران کنیم. اما حالا که بحران کم آبی در حد هشدار است مسئولان باید پاسخگو باشند که ، در زمان بارش‌ها کدام طرح و برنامه برای هدایت آب‌های روان و مدیریت آب‌های سطحی صورت گرفته تا امروز به این درد همیشگی و تکراری دچار نشویم؟

کرونا و نگرانی کمبود آب

وی ، در بخش دیگری از اظهارات خود به مسئله کرونا و زیاده روی مردم در مصرف آب اشاره و اظهار کرد : امسال با همه گیری کرونا و افزایش مصرف آب برای شستشو و رعایت موازین بهداشتی از هم اکنون نگرانی‌ها برای بروز تنش آبی ،کمبود و افت فشار آب افزایش یافته است چرا که  مصرف بیش از حد آب ، جهت پیشگیری از بیماری کرونا ، ضرورت اعمال مدیریت صحیح مصرف را دو چندان کرده است.

حسینی ، با بیان اینکه روند مصرف بیش از حد آب در استان ایلام از اسفند ماه سال گذشته آغاز شد و مسئولان مربوطه از افزایش ۲۰ درصدی مصرف آب در استان خبر دادند  اظهار داشت؛ روند مصرف بی رویه آب در استان ایلام همچنان تداوم دارد و این به گونه ای است که شرکت آب و فاضلاب استان ، طی اطلاعیه ای درباره ضرورت مدیریت مصرف از سوی مردم تاکیدات مکرر داشت و نه تنها در استان بلکه در کشور نیز شیوع ویروس کرونا ، مصرف آب در کشور را ۴۰ درصد افزایش داد و این در حالی است که مصرف آب بیش از نیاز واقعی، می تواند بحران بی آبی را پدید آورد .

مهندس جوان ایلامی با بیان این نکته که متوسط سرانه مصرف آب به ازای هر نفر در شبانه روز ۱۵۰ لیتر و این عدد در استان ایلام بیش از ۳۰۰ لیتر است ، اذعان کرد : طبق بررسی های انجام شده توسط کارشناسان آب و فاضلاب ، میزان مصرف آب در استان  ایلام در ایام شیوع کرونا افزایش چشمگیری داشته و در این راستا شهروندان باید ضمن توجه به این مسئله  از مصارف غیرضروری در این ایام خودداری کنند تا با ادامه روند کنونی در نقاط شهری و روستایی، دچار مشکلات جدی نشویم.

فرهنگ سازی و آموزش استفاده صحیح از آب ضرورتی اجتناب ناپذیر

وی ادامه داد : با توجه به اینکه زیرساخت های آبرسانی اعم از ظرفیت انتقال آب و مخازن ذخیره و توزیع آب پاسخگوی این میزان مصرف نیست ، می بایست فرهنگ سازی ، آموزش و ترویج استفاده صحیح از آب آشامیدنی توسط مسولان امر صورت بگیرد تا در محور فقر بهداشتی ناشی از کمبود آب به مشکلات حداقلی رسید.

اصلاح الگوی مصرف گزینه مناسب گذر از بحران آب

دانش آموخته مهندسی آبیاری  ، هدر رفت آب در ایران  را بیش از میانگین جهانی دانست و اظهار کرد : براساس گزارشات موجود میزان هدر رفت آب در کشور ما ۲۸ تا ۳۰ درصد است ، درحالی که این مقدار اتلاف در دنیا ۹ تا ۱۲ درصد گزارش شده و یکی از عوامل اصلی آن برداشت های غیرمجاز از شبکه آب رسانی و فرسودگی تاسیسات آب و شبکه های آبرسانی است .

وی ادامه داد :  باتوجه به مصرف بیش از حد انرژی در کشور و همچنین کاهش منابع آبی ، اصلاح الگوی مصرف ، تنها راه برای گذر از بحران کم آبی است .چرا که  اصلاح الگوی مصرف در بخش های مختلف ، مناسبترین و منطقی ترین راه حل برای گذر از بحران‌های موجود به نظر می‌رسد.

روشهای اصلاح الگوی مصرف آب کشاورزی؛

حسینی در خصوص روشهای اصلاح مصرف در بخش کشاورزی عنوان کرد : از اساسی ترین روش های اصلاح الگوی مصرف در بخش کشاورزی می توان به اجرای روش های به زراعی و به نژادی مانند اصلاح روش های کاشت ، اجرای سیاست تغییر کاربری اراضی در الگوی کشت مبتنی بر مزیت نسبی ، تلاش در جهت کاهش سطح کشت محصولات با مصرف بالای آب مانند برنج ، اصلاح و توسعه کاشت گیاهان کم آبخواه و توسعه کشت های گلخانه ای ، اجرای سیستم های آبیاری تحت فشار و مهار آب های فصلی  اشاره کرد

مهندس جوان ایلامی ادامه داد :در بسیاری از مناطق کشور، روش آبیاری، آبیاری ثقلی و یا غرق آبی است که مزارع معمولا بصورت نواری، کرتی، نشتی و یا جوی و پشته آبیاری می شوند. اما آنچه اخیرا در برخی اراضی آبی تحت کشت محصولات صیفی و جالیز به چشم می خورد، استفاده کشاورزان از سیستم های آبیاری قطره ای بجای روش های مرسوم آبیاری است.

وی خاطرنشان کرد : دانش فنی و فهم بالای کشاورزان و مجموعه امکانات ، ظرفیت های بالقوه و محدودیت های آب آبیاری برای تغییر الگوی مصرف آب زراعی، موجب شده تا کشاورزان منطقه بدون اینکه توسط مروجین کشاورزی منطقه توصیه شده باشند، آگاهانه به سمت اصلاح الگوی مصرف آب در کشت محصولات بروند که نتایج بسیار مطلوبی نیز داشته است . چراکه در مزارعی که به طریق آبیاری تحت فشار و قطره ای آبیاری می شوند، علاوه بر کاهش حجم آب مصرفی و بهبود چشمگیر کیفیت و کمیت محصولات ، هزینه های تولید نیز طبق گفته کشاورزان منطقه به میزان زیادی کاهش یافته است..

مهندس آبیاری و زهکشی استان ایلام ، ابراز کرد : توسعه این سیستم می تواند به ارتقای سطح خدمات زیربنایی در نقاط روستایی، کاهش هزینه های تولید محصولات زراعی و باغی،کاهش سهم هزینه آب ، افزایش متوسط درآمد سالیانه بخش کشاورزی، بالابردن سهم شهرستان در تولیدات محصولات زراعی و باغی، توسعه سطح زیر کشت باغات در مناطق شیب دار، تداوم توسعه و تولید پایدار در بخش کشاورزی منطقه و عدم کاهش سطح سفره آب زیرزمینی منجر شود .

حسینی در پایان اظهارات خود ضمن ارائه نکاتی در خصوص مدیریت صحیح مصرف آب عنوان کرد :رعایت حد اعتدال در وضوواعمال شرعی ، تذکرات جدی شهرداری ها به ساختمانهای پر مصرف و برخوردهای جدی با انشعابات غیر مجاز ، بهره‌گيري از پساب و فاضلاب تمام شهرها براي عرصه كشاورزي و استفاده از فضای مجازی در مدیریت آب در شرایط کرونا می توانند ضمن ذخیره سازی آب و بحران کم آبی را مدیریت و مهار کنند.

انتهای پیام /ن

زمان انتشار: یکشنبه ۶ مهر ۱۳۹۹ - ۱۷:۲۹:۱۱

شناسه خبر: 91062

مطالب مرتبط :
وضعیت قرمز آب در رود فاریاب/ نگرانی ۲۵۰باغدار این روستا را پایان دهید

علم و فناوری گزارش می‌دهد؛

وضعیت قرمز آب در رود فاریاب/ نگرانی ۲۵۰باغدار این روستا را پایان دهید

روستای رود فاریاب که هرساله پذیرای هزاران گردشگر داخلی و خارجی است، این روزها با مشکل کمبود آب مواجهه است و اگر مشکل آب این روستا حل نشود نه تنها دیگر خبری از گردشگر نیست بلکه ۲۵۰باغدار این روستا هم به دلیل از بین رفتن باغات خود مجبور به ترک روستا خواهند شد.

ی

گفتگو با مسئول شتابدهنده هانیس در ایلام

نماد جوان موفق فناور در جامعه تداعی شود

احمدرضا کرم الهی اظهار کرد : افراد موفق حوزه اقتصاد مبتنی بر دانش را باید به جامعه معرفی کرد تا نماد جوان موفق به جوان فناور موفق تبدیل شود

بیمار کرونایی

در شیراز؛

اولین سامانه جامع ثبت اطلاعات کووید ۱۹ در کشور

اولین سامانه جامع ثبت اطلاعات کووید ۱۹ در کشور به منظور جمع آوری اطلاعات بیماران و فوتی های ناشی از این ویروس منحوس در دانشگاه علوم پزشکی شیراز راه اندازی شده است.

بب

علم و فناوری گزارش می دهد؛

از دستگاه ضدعفونی کننده ، تست و تشخیص بیماری های واگیردار در ایلام رونمایی شد

با حضور مسئولان استانی از " دستگاه ضدعفونی کننده ، تست و تشخیص بیماری های واگیر دار از جمله ویروس کووید ۱۹ " رونمایی شد

شیر

ساخت نوعی شیر آب که باعث کاهش ۹۸ درصدی مصارف خانگی می شود !

به تازگی نوعی شیر آب ساخته شده که با کوچک کردن خروجی ، می تواند آب را با فشار زیاد خارج کند که علاوه بر تمیز کردن دست و لوازم ، تا ۹۸ درصد در مصارف خانگی صرفه جویی می کند.

۵۵۵

یزد قربانی سیاست می شود؟

بحران کم آبی همچنان قربانی می گیرد/نابودی پنجاه درصد قنوات یزد/مسئولان همچنان در خواب هستند

علی رغم بحران آب در استان یزد گویا مسئولان کشور تصویر درستی از اوضاع مردم این استان نداشته و لذا عزمی هم برای کمک به این مردم سختکوش ندارند.

دیدگاه ها و نظرات :
نام کامل وارد شود
دقیق و صحیح وارد شود
لطفا فارسی و خوانا باشد
captcha
ارسال
اشتراک گذاری مطالب