اهمیت توسعه و استاندارد سازی صنعت گیاهان دارویی بدلیل داشتن حوزه مشترک با بخش پزشکی و داروسازی

عضو هیات علمی مرکز تحقیقات بین الملل بیابان دانشگاه تهران: از دیر باز طب سنتی ایران بر بستر تجربیات و به شکل شفاهی از نسلی به نسل دیگر منتقل می شد و هم اکنون نیز این بخش از طب در قالب عطاری ها همچنان به کار خود ادامه می دهد اما طبیعتا با افزایش تقاضا و همچنین وجود حوزه مشترک فعالیت با بخش پزشکی و دارو سازی استاندارد سازی این محصولات اهمیت دارد و تدوین استانداردهای لازم در حوزه گیاهان دارویی باعث بهبود کیفیت فرآورده‌های استحصال شده و توسعه صنعت این حوزه می‌شود ولی با توجه به تنوع بالای محصولات چنین به نظر می آید که این ستاد به تنهایی قادر به پاسخگویی در این زمینه نخواهد بود

به گزارش خبرگزاری علم و فناوری استان تهران، دکتر حمیدرضا ناصری مسئول مرکز تحقیقات بین المللی بیابان دانشگاه تهران اظهار داشت: از دیر باز طب سنتی و شفاهی ایران با رویکرد درمان عامه مردم بر بستر تجربیات و به شکل شفاهی از نسلی به نسل دیگر منتقل می شد و هم اکنون نیز این بخش از طب در قالب عطاری ها همچنان به کار خود ادامه می دهد اما طبیعتا با افزایش تقاضا و همچنین وجود حوزه مشترک فعالیت با بخش پزشکی و دارو سازی استاندارد سازی این نوع فعالیت سنتی بویژه در خصوص محصولات اهمیت بیشتری دارد و از سویی تدوین استانداردهای لازم در حوزه گیاهان دارویی باعث بهبود کیفیت فرآورده‌های استحصال شده و توسعه صنعت این حوزه می‌شود.

دکتر ناصری در تشریح لزوم توسعه صنعت گیاهان دارویی گفت: ايران به عنوان يكي از ۱۰ خاستگاه مهم گونه گياهي در جهان مطرح است و ۱۶۷ گونه از خانواده گياهان آوندي شامل يك هزار و 215 جنس، حدود هشت هزار گونه، زيرگونه، واريته و يا دورگه در كشور وجود دارد بنابراین قابلیت توسعه گیاهان دارویی در آن بالاست بویژه آنکه در مقايسه با ساير كشورها از نظر تعداد گونه هاي گياهي در رتبه هشتم، از لحاظ گونه هاي انحصاري در رتبه پانزدهم و از نظر تنوع گونه ها در خاورميانه بي نظير است.

وی ادامه داد: خشکي از ويژگي هاي بارز جغرافيايي کشور ماست و به علت قرار گرفتن بخش عظیمی از مساحت ایران بر کمربند بیابانی دنیا به طور طبیعی کمبود بارش و خشکسالی پدیده ای کاملا طبیعی در گستره کشور ایران می باشد، بدیهی است که باید در صدد مقابله با پیامدهای کمبود منابع آب برآمد و با به کارگیری روش های علمی از آثار زیانبار و گاه بحران آفرین کمبود آب نظیر فقر، مهاجرت روستاییان، کاهش درآمد دامداران و.... جلوگیری نمود.

عضو هیئت علمی پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران تشریح کرد: استفاده از گياهان دارويي متناسب با شرايط اقليمي كشور و ابداع روش هاي به زراعي براي بهره برداري بيشتر از امكانات موجود، بويژه آب و خاك، کاهش سطح کشت گیاهان آب بر و شناسايي و جايگزين کردن گياهان کم نیاز با آب و خشکی پسند از جمله راهکارهای مهم و علمی مقابله با مسائل و مشکلات بخش کشاورزی بویژه در مناطق خشک و بیابانی می باشد. در مناطق مختلف بیابانی و خشک کشور گياهان دارويي و معطری چون درمنه، خارشتر، بومادران، رزماری و حتی گیاهان وارداتی چون انواع کاکتوس های که در دوره رويشي نياز آبي کمي دارند می توانند ضمن حفظ قدرت درآمد زایی برای کشاورزان و بهره برداران راندمان استفاده از آب را نیز بالا ببرند.

دکتر ناصری خاطر نشان کرد: گرایش به استفاده از محصولات متنوع حاصل از گیاهان دارویی در درمان با توجه به اینکه داروهای گیاهی اثرات منفی داروهای شیمیایی را ندارند رو به ازدیاد است و  بدیهی است که در راستای حفظ سلامت جامعه و حفظ درآمد و سود آوری تولید کنندگان محصولات دارویی گیاهی اعم از کشاورزان، بهره برداران گیاهان مرتعی و زنجیره تولید و توزیع کارخانجات، این چرخه با کیفیت مطلوب به کار ادامه دهد و در این راستا تدوین استانداردهای متناسب با هر نوع محصول دارویی گیاهی از اولویت های مهم نظام سلامت کشور می باشد.

 مسئول کارگروه گیاهان دارویی خانه نخبگان بسیج استان تهران تصریح کرد: براساس راهبرد سند ملی گیاهان دارویی و طب سنتی، کارگروه تدوین استانداردها در گیاهان دارویی و فرآورده‌های با منشاء گیاهی با هدف بهبود صادرات، ارتقاء کیفیت مصرف داخلی و سایر موارد ضروری در ستاد توسعه علوم و فناوری گیاهان دارویی و طب سنتی تشکیل شده است. اما طبیعتا با توجه به حجم گیاهان موجود در ایران و البته تنوع بالای محصولات چنین به نظر می آید که این ستاد به تنهایی قادر به پاسخگویی در این زمینه نخواهد بود و در این زمینه باید یک زنجیره مرتبط با هم از سازمان ها و ارگان ها در کنار یکدیگر قرار گیرند.

 

طیف گسترده ای از تخصص ها برای تدوین استاندارد یک محصول گیاهی لازم است

 

 عضو هیئت علمی پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهران بیان کرد: یک گیاه دارویی از مراحل کاشت، داشت تا برداشت نیازمند استاندارد ها و روش های به زراعی می باشد و بعد از برداشت نیز مراحل فرآوری هر محصول نیز استانداردهای خاص را می طلبد و از اینروست که به علت تنوع استاندارد های یک محصول از ابتدای دروران کاشت تا فرآوری و حتی بسته بندی طیف گسترده ای از تخصص ها برای تدوین استاندارد یک محصول گیاهی لازم است.

وی گفت: در کارگروه استاندارهای گیاهان دارویی چهار کمیته با عناوین، کمیته عرقیات گیاهی و عصاره ها، کمیته گیاه، کمیته اسانس و کمیته کشت گیاه فعالیت می‌کنند که هر بخش وظیفه تدوین یکی از استانداردها را بر عهده دارد. تدوین استاندارد ها نیز در این کارگروه نهایتا در سازمان ملی استاندارد به تصویب خواهد رسید. برای نمونه تدوین استاندارد عرق آویشن و استاندارد روش‌های بهینه زراعی و برداشت گیاهان دارویی و معطر (GACP)  از این جمله هستند.

 

 

توسعه در حوزه گیاهان دارویی به کندی صورت می گیرد

عضو ارشد خانه نخبگان بسیج خاطر نشان کرد: عدم وجود استاندارد های لازم و نگرش سنتی به گیاهان دارویی باعث شده که اولا توسعه در حوزه گیاهان دارویی به کندی صورت پذیرد و از طرف دیگر این صنعت در کشور ایران علیرغم وجود پتانسیل های بالا در منطقه خاورمیانه و سطح جهان بالفعل نگردد.

 مسئول مرکز تحقیقات بین المللی بیابان دانشگاه تهران عنوان کرد: توسعه گیاهان دارویی در مناطق کمتر توسعه یافته و ترویج کاشت آن به عنوان درآمد جایگزین دامداری و یا کشاورزی با محصولات نیازمند به آب فراوان می تواند در اشتغال زایی و عدم مهاجرت روستائیان به شهرها کمک شایانی نماید.

وی افزود: تدوین استانداردها در تعیین میزان مواد موثره گیاهی می تواند مزیت نسبی کاشت را در مناطق مختلف جغرافیایی ایران به خوبی روشن نماید و از این طریق به یک راهبرد موثر تر در این حوزه منجر شود.

 

تدوین استانداردها ازخام فروشی و آشفتگی بازار گیاهان دارویی جلوگیری می کند

 دکتر ناصری تاکید کرد: استاندارد سازی باعث می شود سلامت جامعه در خصوص استفاده از محصولات دارویی با منشا گیاهی تضمین شود و مصرف  دارو های گیاهی همچون دارو های ژنریک در سطح جامعه با اطمینان بیشتری صورت پذیرد و از آنجائیکه بخش های مختلفی از عطاری ها تا فروشگاه ها و داروخانه ها در امر فروش محصولات دارویی با منشا گیاهی دخیل می باشند ، تدوین استاندارد ها می تواند منجر به یک رویه واحد در سیستم عرضه محصولات گیاهی دارویی شود و از آشفتگی در بازار آن جلوگیری شود. 

 مسئول مرکز تحقیقات بین المللی بیابان دانشگاه تهران اذعان داشت: وجود استاندارد باعث می شود چرخه های مختلف تولید تحت نظارت استاندارد و با پروتکل های مشخص فعالیت خود را به انجام برسانند که موجب شفافیت در خصوص میزان اثر دارویی گیاهان و اطمینان از مصرف آنها می شود و این مهم در بخش اقتصادی و بویژه در صادرات گیاهان دارویی از اهمیت بالایی برخوردار است.

 دکتر ناصری افزود: تدوین استانداردها و گردش مناسب اقتصادی گیاهان دارویی علاوه بر ایجاد اشتغال در بین فارغ التحصیلان مرتبط به زنجیره تولید گیاهان دارویی می تواند به رونق بخش پژوهش در دانشگاه ها و مراکز علمی و همچنین ایجاد واحد های پیای تحقیق و توسعه (R & D) در کارخانجات گوناگون شود.  همچنین عدم وجود استاندارد و در نتیجه عدم توسعه در حوزه صنعت گیاهان دارویی باعث خام فروشی و صادرات برخی محصولات به خارج از کشور بدون ارزش افزوده قابل توجه می باشد که در منافات با سند توسعه گیاهان دارویی و سیاست های این حوزه می باشد./ انتهای پیام

 

خبرنگار: ف. خانی

 

زمان انتشار: شنبه ۱۶ اسفند ۱۳۹۹ - ۱۲:۲۰:۴۵

شناسه خبر: 95185

مطالب مرتبط :
گرینلند

اخیرا روی داد :

کشف گیاهان فسیل شده یک مایل زیر صفحه ی یخی گرینلند

دانشمندان گیاهان فسیل شده را تقریباً یک مایل در زیر یخ گرینلند کشف کرده اند که پیامدهای نگران کننده ای برای تغییر آب و هوا دارد.

ماهنامه

به همت معاونت علمی، پژوهشی و فناوری منتشر شد:

چهارمین شماره از ماهنامه علم و فناوری با نگاهی به اخبار برگزیده اسفندماه ۹۹

معاونت علمی، پژوهشی و فناوری سپاه حضرت نبی اکرم (ص)، چهارمین شماره از ماهنامه علم و فناوری را با نگاهی به اخبار برگزیده اسفندماه سال ۱۳۹۹ منتشر نمود.

گیاهان دارویی

پدر صنعت گیاهان دارویی کشور مطرح کرد:

ایجاد ۳۵۴ شرکت گیاهان دارویی در ایران

پدر صنعت گیاهان دارویی کشور مطرح کرد: با تلاش های زیاد به تعداد ۳۵۴ شرکت گیاهان دارویی در ایران ایجاد شده است و تولید داروی گیاهان دارویی انجام می دهند.

گیاهان دارویی

شناسایی ۵۰۰نوع گیاه دارویی در آذربایجان شرقی/ از خام فروشی جلوگیری شود

استان آذربایجان شرقی از نظر گیاهان دارویی بسیار متنوع بوده و بیش از ۵۰۰ نوع از این گیاهان دارویی شناسایی شده است.

دیدگاه ها و نظرات :
نام کامل وارد شود
دقیق و صحیح وارد شود
لطفا فارسی و خوانا باشد
captcha
ارسال
اشتراک گذاری مطالب