علمی، پژوهشی و فناوری

مسئول الگوی کشت مرکز تحقیقات آموزش کشاورزی اصفهان:

الگوی کشت نیازمند کارهای بزرگ با همدلی مردم و حمایت دولتهاست

به گزارش پایگاه خبری علم و فناوری اصفهان: امیر هوشنگ جلالی در گفتگو با خبرنگار علم و فناوری اظهار کرد: بحث الگوی کشت شاید در قبل از انقلاب و حداقل از 45 تا 50 سال پیش مطرح شده و بحث آن در جریان بوده است اما تقریبا می‌توان گفت که هیچ دولتی قبول نکرد که این طرح را به سمت اجرا ببرد تا اینکه در سال 1401 توسط وزیر وقت جهاد کشاورزی این طرح ابلاغ و بصورت رسمی شروع شده است.

 جلالی گفت: در استان اصفهان امسال سومین سالی هست که اجرای الگوی کشت در حال انجام است. 

وی با تعریفی ساده از الگوی کشت، افزود: الگوی کشت به نظامی گفته می‌شود که با توجه به شرایط موجود قادر به تامین غذای مورد نیاز جمعیت باشد، محیط زیست را حفظ کند و ادامه آن نسل آینده را از نظر منابع طبیعی که حق اوست، با مشکل مواجه نسازد.

آب، مسئله اول استان اصفهان است

مسئول الگوی کشت و پایش الگوی کشت مرکز تحقیقات آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان اصفهان در ادامه به اقدامات انجام گرفته و در حال انجام اشاره و با تاکیدبراینکه اساسی‌ترین مسئله استان اصفهان مشکل آب است؛ افزود: ما جزو چهار کشوری هستیم که به روز صفر آبی داریم نزدیک می‌شویم که اگر روند ادامه یابد و کنترل نشود بحران را هم رد خواهیم کرد.  

"آب، گنجینه‌ای فراموش‌شده در دستان مدیریت"

 وی دلیل اصلی این مسئله را مدیریت نادرست و روند افزاینده حفر چاه در گذشته و مسئله قنات‌ها که خشک شده؛ دانست و گفت: دهه 1350 حدود 60 هزار حلقه چاه در کشور وجود داشت، الان بیش از یک میلیون چاه و چاه عمیق (یک میلیون و صدهزار حلقه چاه) وجود دارد.

جلالی ادامه داد: الان با ابلاغ الگوی کشت باید به سمت‌و‌سویی برویم که بهبودی ایجاد شود و به روند اصلی برگردیم.  

وی توضیح داد: در الگوی کشت اولین موضوع این است که هر نوع کشت با هر مقدار آب جایی ندارد، بلکه کشت بر طبق نیاز آبی باید مدیریت شود همچنین سطح زیر کشت هر مقدار نمی‌تواند باشد، در همین راستا یک برنامه در حال اجرا نصب کنتورهای حجمی بر روی چاه‌های کشاورزی است که برداشت آب تحت کنترل باشد؛ و در حال حاضر استان اصفهان از استان‌های پیشتاز در نصب کنتور روی چاه‌های کشاورزی است.  

از محدودیت کشت برنج تا گسترش کشت گیاهان مقاوم به خشکی و افزایش عملکرد محصول

جلالی افزود: علاوه براین در تناوب کشت گیاهانی که خیلی آب بر هستند جایگاهی ندارند؛ از این‌رو در استان اصفهان کشت برنج را به حداقل رسانده‌ایم آن هم فقط در سال‌های آبسالی که کشاورزان می‌توانند در حاشیه زاینده روز کشت برنج داشته باشند. در مقابل کشت گیاهانی که یک مقداری مقاوم‌تر به خشکی هستند  مثل زعفران و گلرنگ و همچنین کشت خصیل جو در جهت تامین علوفه افزایش گسترش و افزایش پیدا کرده است. در مجموع در مورد تناوب، کشت گیاهانی که خیلی حساسیت آنها به آب زیاد نیست را در تناوب‌ها قرار‌داده‌ایم و تلاش این است که بهره‌وری را هم افزایش دهیم. وی به نکته ‌دیگری نیز اشاره کرد و گفت: با شرایط فعلی عملکرد مثلا چهار تن گندم در هکتار نمی‌تواند جوابگوی آب باارزشی باشد که مصرف می‌شود و لازم است راندمان‌ها را بالاتر ببریم که برنامه الگوی کشت استان اصفهان هم در همین راستا حرکت می‌کند. 

از تغییر فصل کشت تا معرفی گونه های مقاوم به سرما

جلالی تغییر فصل کشت را نیز بعنوان رویکردی دیگر برشمرد و گفت: برخی از محصولات کشت بهاره را به کشت زمستانه و پاییزه تغییر دادیم، بعنوان مثال الان دیگر کشت نخود و عدس بهاره را به رسمیت نمی‌شناسیم بلکه کشت نخود و عدس پاییزه جایگزین آن شده است در همین راستا ارقام مقاوم به سرما برای نخود و عدس هم معرفی شده است، مصرف آبی اینها کمتر است و از بارش‌های پاییزه هم استفاده می‌شود.

از ضرورت اجرای سیستم آبیاری تحت فشار تا بسترسازی دولت برای فروش محصول کشاورزان

وی در ادامه تصریح کرد: همچنین یکی از برنامه‌های دیگری که می‌تواند کمک کننده باشد، اجرای سیستم آبیاری تحت فشار است که انجام و پیشرفت این برنامه در سطح شهرستان‌های استان رصد و پیگیری می‌شود.

این مسئول الگوی کشت در ادامه اظهار امیدواری کرد که با مجموعه اقداماتی که انجام می‌شود به سمت و سویی برویم که از این وضعیت اسف‌بار آبی به خوبی عبور کنیم و شرایطی برای نسل‌های بعدی از خود برجای بگذاریم که ما را بعنوان نسلی که‌ بی‌رویه استفاده کرده و منابع را هدر داده است، نشناسند. جلالی نقش و نگاه ویژه دولت برای تحقق این مهم را مورد تاکید قرار داد و اظهار کرد: بعنوان مثال از منظر اقتصادی محصولی که کشاورز تولید می‌کند باید با خیال راحت و با قیمت مناسب که جوابگوی زندگی او باشد، به فروش برسد. 

تحقق برنامه الگوی کشت و موانعی که وجود داشت و بیشتر شد

وی ادامه داد: در تامین نهاده‌هایی مانند کود شیمیایی در این دو سه سال با مشکل مواجه بودیم و نتوانستیم نیاز کشاورزان را تامین کنیم مشکلات جدیدی مثل قطع برق هم به مشکلات موجود اضافه‌شده است، اینها نیز موانعی هست که تحقق برنامه الگوی کشت را با مشکل مواجه می‌سازند. 

اقدامات الگوی کشت متناسب با عمق فاجعه نیست 

جلالی تصریح کرد: واقعیت این است که اقداماتی که انجام می‌دهیم در مقایسه با عمق فاجعه خیلی کارهای بزرگی نیست؛ مثلا در اجرای الگوی کشت در استان ما اولین کاری که باید انجام دهیم این است که نصب سیستم‌های تحت فشار را به حداکثر برسانیم، این کار شروع شده است اما متاسفانه کمبود اعتبارات اجازه نمی‌دهد از طرفی خود کشاورزان هم توان تامین هزینه را ندارند، در صورتی که الان سیستم‌های کرتی و حتی سیستم‌های شیاری پاسخگو نیستند باید هر جایی که امکانش هست و کیفیت آب اجازه می‌دهد با سیستم آبیاری تحت فشار حداقل بصورت سیستم تحت فشار قطره‌ای و بارانی کار جلو برود؛. در مورد یکپارچگی اراضی همین طور است.

الگوی کشت نیازمند کارهای بزرگ با همدلی مردم و دولتهاست

مسئول الگوی کشت و پایش الگوی کشت مرکز تحقیقات آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان اصفهان گفت: الان در استان اصفهان شاید بتوان گفت 100 تا سد زاینده رود پر آب کسری مخزن آب داریم؛ این اعداداعداد بزرگی هست بنابراین به تناسب نیازمند کارهای بزرگ هستیم؛ و این کارهای بزرگ نیازمند همدلی هم مردم و هم دولت‌هاست و بویژه نقش دولت‌ها خیلی مهم است.  

وی با یادآوری این نکته که خیلی از کسانی که مسبب بروز  وضعیت فعلی آب در کشور هستند الان خودشان منتقدین وضعیت موجود شده‌اند، در صورتی که خودشان مسئولیتی داشتند وزیر یا نماینده بوده‌اند اما در آن موقع هیچ کاری نکردند و الان این حرف‌ها دردی را دوا نمی‌کند؛ گفت: امروز اگر الگوی کشت بخواهد اجرا شود نیازمند همکاری تنها بخش کشاورزی نیستیم بلکه بخش اقتصادی نقش بسیار مهمی دارد، یعنی خروجی محصولات و صادرات محصولات و برنامه‌ریزی برای صادرات لازم است مورد توجه قرار گیرد. بعنوان مثال یکی از اقدامات در حال انجام ما این است که سیستم کشت فضای آزاد به سیستم کشت گلخانه تبدیل می‌شود با این کار حجم محصول تولیدی بسیار بالاتر است، یعنی اگر با کشت گوجه فرنگی در فضای آزاد عملکرد 30 تن در هکتار است، عملکرد سیستم گلخانه‌ای در یک هکتار 200 تن خواهد بود.  

 انتهای پیام/